لاستیک ضد سایش؛ چرا لایهی نرم از ورق فولادی بیشتر دوام میآورد
انتخاب ضخامت و سختی بر اساس اندازهی دانه، سرعت و زاویهی برخورد.
یک نتیجهی خلاف انتظار
در شوت، سیلو و مسیر انتقال مواد معدنی، ورق فولادی سختتر از لاستیک است — ولی زودتر از بین میرود. دلیلش در سازوکار سایش است: ذرهی ساینده روی سطح سخت میخراشد و براده میکند، یعنی هر برخورد مقداری فلز میبرد. روی لایهی کشسان، همان ذره جهش میکند و بخش زیادی از انرژیاش برمیگردد بدون اینکه مادهای کنده شود. به همین دلیل عمر لاستیک ضد سایش در بسیاری از نقاط چند برابر ورق فولادی است.
چهار عددی که انتخاب را تعیین میکنند
برای انتخاب درست، چهار چیز لازم است: نوع ماده، اندازهی دانه، سرعت برخورد و زاویهی برخورد. زاویه مهمتر از آن است که به نظر میرسد. برخورد مماسی یا کمزاویه، سایش کششی میسازد و لایهی سختتر میخواهد. برخورد عمود، سایش ضربهای است و لایهی کشسانتر و ضخیمتر لازم دارد. استعلامی که فقط ابعاد را بگوید و این چهار مورد را نگوید، جواب دقیقی نمیگیرد.
پلییورتان یا آمیزهی لاستیکی
دو خانوادهی اصلی داریم. پلییورتان سختی و مقاومت سایشی بالاتری دارد و برای ذرات ریز و پرسرعت — ماسه، دوغاب، مواد پودری — بهتر عمل میکند. آمیزهی لاستیکی ضدسایش بر پایهی NR و SBR کشسانتر است و ضربهی مواد درشت مثل سنگ معدن و کلینکر را بهتر جذب میکند. انتخاب میان این دو، بیش از آنکه به سختی ماده مربوط باشد، به درشتی دانه و نوع برخورد برمیگردد.
اجرا و نصب
ورق لاستیک ضد سایش را میتوان مستقیم چسباند، ولی در نقاط پرتنش روش بهتر، پخت ورق روی صفحهی فولادی و اجرای پیچ کارگذاشته است. این کار نصب در محل را ساده میکند و تعویض لایهی فرسوده را بدون جوشکاری ممکن میسازد. ضخامتهای متداول از ۵ تا ۵۰ میلیمتر است؛ در نقاط برخورد مستقیم معمولاً ضخامت بیشتر و در دیوارههای کمتنش ضخامت کمتر اجرا میشود.